Bewijsproblemen bij geldleningovereenkomst binnen de familiesfeer

Hoe ga je bij scheiding om met een geldschuld die binnen de familiesfeer tot stand is gekomen en die voortvloeit uit betalingen met contant geld? Is een overeenkomst van geldlening dan voldoende om het bestaan van deze verplichting te bewijzen? Of gelden er aanvullende voorwaarden? Het Hof Arnhem Leeuwarden geeft duidelijkheid.

Inleiding - Theoretisch kader
Man en vrouw zijn in 2003 in Turkije gehuwd in gemeenschap van goederen volgens het Nederlandse recht. Beide echtgenoten hebben de Nederlandse nationaliteit. Op 25 november 2022 dient de vrouw een verzoek tot echtscheiding in. In 2023 wordt het huwelijk ontbonden.

Tot de gemeenschap van goederen behoort een woning in Turkije. De man en vrouw zijn het erover eens dat de woning moet worden verkocht. Zij zijn het niet eens over een vermeende geldschuld aan de vader van de man.

De man stelt dat de verkoopopbrengst pas kan worden verdeeld na aflossing van de geldlening bij zijn vader. Deze geldlening is gebruikt voor de aankoop van de woning in Turkije. De woning is aangekocht met cash en de vader van de man heeft de lening ook in cash verstrekt. De restanthoofdsom van de geldschuld bedraagt op het moment van scheiden nog € 29.000.

De vrouw is het daar niet mee eens en stelt dat de woning door henzelf is betaald en dat er geen schuld bij de vader is. De geldleningsovereenkomst zou door de man en zijn vader achteraf opgemaakt zijn.

Het hof overweegt als volgt:
Omdat de man stelt dat de lening bij zijn vader in mindering dient te komen op de verkoopopbrengst is het aan hem om het bestaan van die lening te bewijzen.

De man heeft een overeenkomst ingediend waarin staat dat de vader van de man een bedrag van
€ 29.000 als lening heeft verstrekt. Omdat de lening in familieverband is aangegaan mag, volgens het hof, van de man worden verwacht dat hij het bestaan van de geldlening onderbouwt met betaalbewijzen. In dit geval is de woning met contant geld aangekocht. Betalingsbewijzen ontbreken. Deze (contante) handelswijze had destijds ongetwijfeld voordelen maar heeft daartegenover als nadeel dat er bewijsproblemen ontstaan in geval partijen hierover van mening verschillen. Dit komt voor risico van de man.

Naar het oordeel van het hof kan aan de geldleningsovereenkomst geen doorslaggevende waarde worden toegekend omdat de leenovereenkomst geen steun vindt in andere bewijzen. Betaalbewijzen ontbreken en er zijn geen belastingaangiftes waaruit blijkt dat partijen een lening bij de vader van de man hebben. Ook ontbreekt een overzicht over de exacte hoogte van de schuld. De man heeft verklaard dat zijn vader de huuropbrengsten uit verhuur van de woning int en dat die in mindering strekken op de lening. In het licht van zijn stellingen, had het op de weg van de man gelegen een verdere onderbouwing te geven.

Gelet op het voorgaande beslist het hof dat er geen sprake is van een geldlening die ten laste dient te komen van de verkoopopbrengst of de gemeenschap van goederen. De vrouw wordt in het gelijk gesteld.

Belang voor de praktijk
Of de geldschuld in deze zaak überhaupt heeft bestaan zullen wij nooit weten. Wat deze uitspraak duidelijk maakt is dat een overeenkomst binnen de familiesfeer in sommige situaties beter onderbouwd dient te worden dan een overeenkomst met een professionele partij. Als cliënten van mening verschillen over het bestaan van een overeenkomst die door één van beide partijen wordt ingebracht dan doe je er goed aan aanvullende onderbouwende stukken op te vragen.

Dit spanningsveld kan ook gelden bij situaties tussen een echtgenoot en een BV waar diegene aandeelhouder en bestuurder van is.